Ջրի ախտոտում

Ջրի աղտոտում (ջրոլորտի աղտոտում), միջավայրի պայմանների և մարդու առողջության վրա բացասաբար ազդող ֆիզիկական, քիմիական և կենսաբանական աղտոտիչների թափանցումը, առաջացումն ու կուտակումը բնական ջրերում։ Սովորաբար այդ ազդակների թափանցումը կապված է մարդու տնտեսական գործունեության և դրա հետևանքների կամ (ավելի հազվադեպ) բնական աղետների հետ։ Աղտոտիչ նյութերը բնական ջրերի մեջ են թափանցում պինդ, հեղուկ, կոլոիդային, էմուլսիային և գազային ձևերով։

Ջրի աղտոտման հիմնական աղբյուրներն են արդյունաբերական և կենցաղային հոսքաջրերը, ձնհալի և անձրևների ժամանակ հողահանդակներից տեղափոխված պեստիցիդները բնակավայրերից վնասակար նյութերը, անձրևի և ձյան միջոցով՝ մթնոլորտից անջատվող աղտոտող նյութերը։ Արդյունաբերական հոսքաջրերն առավել հաճախ աղտոտված են նավթամթերքներով, ֆենոլներով, ծանր մետաղներով (սնդիկ, կապար, կադմիում, պղինձ և այլն) և բարդ օրգանական միացություններով (սինթետիկ լվացամիջոցներ, ներկեր, ճարպեր), որոնք վատացնում են ջրի որակը, խմելու և սննդի մեջ օգտագործելու համար դարձնում ոչ պիտանի, խախտվում են ջրային ավազանի կենսաբանական շարժընթացները, նվազում է աղտոտող նյութերից ջրի ինքնամաքրման հատկությունը, փոխվում է ջրային կենսաբազմազանության կազմը, ընկնում է արտադրողականությունն ու սննդային արժեքը, որոշ ձկներ դառնում են թունավոր։ Հատկապես վտանգավոր են տաք հոսքաջրերը, որոնք փոխում են ջրավազանի ջերմային ռեժիմը, վատանում են ձկների ձվադրության պայմանները, ոչնչանում են մի շարք օգտակար մանրէներ և զարգանում են մակաբույծներ։

Իր առանձնահատկություններն ունի ջրավազանների աղտոտումը, որի դրսևորումներից է ջրի «ծաղկումը»։ Ջրամբարներում կուտակվում են գետերի բերած տիղմը, ավազը, աղտոտող նյութերը, ջուրը շատ դանդաղ է շարժվում, որը նվազեցնում է ջրամբարի ինքնամաքրման հնարավորությունը։

Բնապահպանական տեսակետից բնական ջրերի կարևոր առանձնահատկությունը ինքնամաքրման կարողությունն է՝ գոլորշանալու, հողի մեջ ներծծվելու և մանրէների միջոցով։

Домашняя работа

Задание 3.

а) Определите значение данных слов.
Прародитель, правнук, родоначальник, единорожденный, землетрясение.
б) Приведите свои примеры, используя части слова пра-,
родо-, едино-, земле-.


Задание 4.

а) Измените словосочетания, поставив их в форме
множественного числа.
Большая страна

таинственная легенда — таинственные легенды

армянский царь — армянские цари

древнее поселение — древние поселение

исторический музей — исторические музеи

стратегический объект — стратегические объекты


каменный наконечник — каменные наконечники

серебряное украшение — серебряные украшения

драгоценный камень — драгоценные камни

старый город — старые городы

миниатюрный храм — миниатюрные храмы


б) Составьте с полученными словосочетаниями предложения.

1. В Армении есть таинственные легенды.

2. В Ереване есть исторические музеи.

3. В мире есть очень старые городы.

4. У меня есть много серебряные украшения

The legend of Hayk

In Movses Khorenatsi’s account, Hayk son of Torgom had a child named Armanak while he was living in Babylon. After the arrogant Titanid Bel (Ba’al) made himself king over all, Hayk emigrated to the region near Mount Ararat with an extended household of at least 300 and settled there, founding a village he named Haykashen.

On the way he had left a detachment in another settlement with his grandson Kadmos. Bel (Baal) sent one of his sons to entreat him to return, but was refused. Bel decided to march against him with a massive force, but Hayk was warned ahead of time by Kadmos of his pending approach. He assembled his own army along the shore of Lake Van and

told them that they must defeat and kill Bel, or die trying to do so, rather than become his slaves.

In his writings Movses states that:

“Hayk was a handsome, friendly man, with curly hair, sparkling eyes, and strong arms. He was a man of giant stature, a mighty archer and fearless warrior. Hayk and his people, from the time of their forefathers Noah and Japheth, had migrated south toward the warmer lands near Babylon. In that land there ruled a wicked giant, Bel. Bel tried to impose his tyranny upon Hayk’s people. But proud Hayk refused to submit to Bel. As soon as his son Aramaneak was born, Hayk rose up, and led his people back to the land of his forefathers, the land of Ararat. At the foot of the mountains, he built his home, Haykashen.”

The Battle of Giants and Defeat of Bel
Hayk defeats Bel with an arrow:

At Dyutsaznamart “Battle of Giants”), near Julamerk southeast of Lake Van, on August 11, 2492 BC (according to the Armenian traditional chronology) , Hayk slew Bel with a nearly impossible shot using a long bow, sending the king’s forces into disarray.

The hill where Bel with his warriors fell, Hayk named Gerezmank meaning “tombs”. He embalmed the corpse of Bel and ordered it to be taken to Hark where it was to be buried in a high place in the view of the wives and sons of the king.

Soon after, Hayk established the fortress of Haykaberd at the battle site and the town of Haykashen in the Armenian province of Taron. He named the region of the battle Hayk, and the site of the battle Hayots Dzor.

In comparative mythology, Hayk is likened to the constellation Orion.

Vocabulary

1․Arrogant – ամբարտավան

2․Household – տնային տնտեսություն

3․To settle-բնակեցնել

4․Settlement-բնակավայր

5․To found- հիմնել

6․Detachment-ջոկատ

7․To refuse – մերժել

8․To decide- որոշել

9․To march against sb.-  ինչ-որ մեկի դեմ գնալ, արշավել ինչ-որ մեկի դեմ

10․To warn-զգուշացնել

11․Aheat of time – ժամանակից շուտ, առաջ

12․To approach – մոտենալ

13․To assemble- հավաքել

14․To defeat- պարտության մատնել

15․Slave – ստրուկ

16․Handsome – գեղեցիկ, վայելչակազմ

17․Curly – գանգուր

18․Archer- նետաձիգ

19․Warrior – զինվոր,ռազմիկ

20․Forefather – նախահայր

21․To impose – պարտադրել

22․Tyranny – բռնակալություն

23․Disarray – խառնաշփոթ

24․Tomb- գերեզման

25․To embalm – զմռսել

26․Corpse – դիակ

27․To bury – թաղել

28․To establish – հիմնել

29․Fortress – բերդ

30․Province – նահանգ

31․Region – մարզ

32․Site- տեղ

33․Comparative- համեմատական

34․Constellation – համաստեղություն

35․To liken – նմանեցնել

Translation

Մովսես Խորենացու պատմածի համաձայն ՝ Թորգոմի Հայկի որդի Հայկը ունեցել է Արմանակ անունով մի երեխա, մինչ նա բնակվում էր Բաբելոնում: Այն բանից հետո, երբ ամբարտավան Տիտանիդ Բելը (Բաալ) իրեն թագավոր դարձրեց, Հայկը գոնե 300 հոգանոց ընտանիքով արտագաղթեց Արարատ լեռան մոտ գտնվող շրջանը և բնակություն հաստատեց այնտեղ ՝ հիմնելով գյուղը, որը կոչվում է Հայկաշեն:

Theանապարհին նա ջոկատ էր մեկնել մեկ այլ բնակավայր ՝ թոռնիկ Կադմոսի հետ: Բելը (Բաալ) ուղարկեց իր որդիներից մեկին, որպեսզի խնդրեն իրեն վերադառնալ, բայց մերժվեց: Բելը որոշեց երթալ ընդդեմ նրա դեմ զանգվածային ուժի, բայց Հայկը ժամանակին զգուշացրեց Կադմոսին ՝ իրեն սպասող մոտեցման մասին: Նա հավաքեց իր բանակը Վանա լճի ափին և

ասաց նրանց, որ նրանք պետք է հաղթեն և սպանեն Բելին, կամ մահանան `փորձելով դա անել, այլ ոչ թե դառնալ նրա ստրուկները:

Իր գրություններում Մովսեսը ասում է.

«Հայկը գեղեցիկ, ընկերասեր մարդ էր, գանգուր մազերով, շողշողացող աչքերով և ուժեղ ձեռքերով: Նա հսկա հասակի մարդ էր, հզոր նետաձիգ և անվախ մարտիկ: Հայկն ու նրա ժողովուրդը, իրենց նախնիների Նոյի և Japաֆէթի ժամանակներից ի վեր, գաղթել էին դեպի հարավ դեպի Բաբելոնի մերձակայքում գտնվող ավելի տաք հողերը: Այդ երկրում այնտեղ կառավարվեց մի չար հսկա ՝ Բել. Բելը փորձեց իր բռնակալությունը պարտադրել Հայկի ժողովրդին: Բայց հպարտ Հայկը հրաժարվեց ներկայացնել Բելին: Հենց նրա որդի Արամանեակը ծնվելուն պես Հայկը վեր կացավ և իր ժողովրդին առաջնորդեց դեպի իր հայրերի երկիրը ՝ Արարատի երկիրը: Լեռների ստորոտում նա կառուցեց իր տունը ՝ Հայկաշեն »:

Հսկաների ճակատամարտը և Բել
Հայկի պարտությունը հաղթում են Բելին նետով.

Վան լճի հարավ-արևելքում գտնվող utsուլամերկի հարավ-արևելքում գտնվող Դյուցազնամարտի «Հսկաների ճակատամարտում», մ.թ.ա. օգոստոսի 11-ին, մ.թ.ա. 2492-ին (ըստ հայկական ավանդական ժամանակագրության), Հայկը սպանեց Բելին գրեթե անհնար կրակոցով ՝ օգտագործելով երկար աղեղ ՝ օգտագործելով թագավորի ուժերը: .

Բլուրը, որտեղ ընկավ Բելը իր մարտիկների հետ, Հայկը Գերեզմանք անվանեց «դամբարաններ»: Նա հարստացրեց Բելի դին և հրամայեց, որ այն տեղափոխվի Հարք, որտեղ այն պետք է թաղվի բարձր վայրում ՝ թագավորի կանանց և որդիների տեսանկյունից:

Շատ չանցած ՝ Հայկը մարտական ​​վայրում և Հայաստանի Տարոն գավառի Հայկաշեն քաղաքում ստեղծեց Հայկաբերդ ամրոցը: Նա անվանեց ճակատամարտի շրջանը Հայկ, իսկ ճակատամարտի վայր `Հայոց Ձոր:

Համեմատական ​​դիցաբանության մեջ Հայկը նմանվում է Օրիոնի համաստեղությանը:

Ալեքսանդր Մակեդոնացի

Ալեքսանդրին կրթել ու դաստիարակել է հույն փիլիսոփա Արիստոտելը, իսկ ռազմական պատրաստությունն անցել է հոր՝ Մակեդոնիայի թագավոր Փիլիպոս II-ի ղեկավարությամբ: Ալեքսանդրը եղել է խելացի, խորաթափանց, աչքի է ընկել համառ կամքով ու քաջությամբ: Նրա բանակը կարգապահ էր ու լավ մարզված: Մ. թ. ա. 334 թ-ին հունա-մակեդոնական զորքով անցել է Հելլեսպոնտոսը (ներկայիս Դարդանելը) և մայիսին Գրանիկոն գետի մոտ պարտության մատնել պարսիկներին: 333 թ-ի աշնանը Պարսից արքա Դարեհ III-ը փորձել է Իսոս քաղաքի մոտ դիմադրել Ալեքսանդրի զորքին, սակայն կրկին պարտվել ու փախել է: 332 թ-ին, գրավելով բոլոր նավահանգիստները, Մակեդոնացին պարսկական նավատորմին զրկել է հենակետերից և իր տիրապետությունը հաստատել ծովում: Մ. թ. ա. 332–331 թթ-ի ձմռանն առանց դիմադրության գրավել է Եգիպտոսը, և քրմերը նրան պաշտոնապես ճանաչել են Եգիպտոսի թագավոր: 331 թ-ի հոկտեմբերի 1-ին Ադիաբենեի Գավգամելա (ներկայումս` Թել Հոմել՝ Իրաքում) գյուղի մոտ Ալեքսանդրը ջախջախել է (Գավգամելայի ճակատամարտ) պարսկական բանակը: Դարեհը կրկին փախուստի է դիմել, սակայն նրան սպանել են իր մերձավորները: 

Ալեքսանդրն իրեն հռչակել է Աքեմենյանների ժառանգորդ ու Ասիայի արքա:Գավգամելայի ճակատամարտին պարսկական բանակի կազմում մասնակցել են նաև Մեծ Հայքի զորքերը՝ Երվանդ Գ-ի, և Փոքր Հայքինը՝ Միթրաուստեսի գլխավորությամբ, ովքեր պարսկական կողմի պարտությունից հետո հռչակվեցին իրենց երկրների թագավորներ: 

Իր իշխանությունն ամրապնդելու համար Ալեքսանդրը հիմնադրել է մոտ 70 քաղաք-գաղութներ, որոնց մեծ մասն իր անունով կոչել է Ալեքսանդրիա: Շարունակելով ռազմերթը՝ 329 թ-ին ներխուժել է Միջին Ասիա, 327 թ-ի գարնանը մտել Արևմտյան Հնդկաստան և 326 թ-ին գրավել Փենջաբը, սակայն հանդիպելով հոգնատանջ զորքի բացահայտ դիմադրությանը՝ նա դադարեցրել է արշավանքը դեպի Գանգեսի ափերը և 324 թ-ին վերադարձել է կայսրության մայրաքաղաք հռչակված Բաբելոն, որտեղ էլ հունիսի 13-ին մահացել է դողէրոցքից: Նրա դին մեղրի մեջ տեղափոխել են Մակեդոնիա: 

Ճամբար դեպի Արատես

Սեպտեմբերի 13-ին ժամը 9:30 սկսեցինք շարժվել: Ճանապարհը 2,5 ժամ էր:

Ճանապարհի ընթացքում կանգ առանք մի գետի մոտ:

Այնտեղ հանգստացանք, մի փոքր հաց կերանք և սկսեցինք շարժվել:

Երբ հասանք Արատես սկսեցինք տեղավորել մեր իրերը, այնտեղի օդը շատ մաքուր էր, չեինք ուզում հետ գալ Երևան:

Ամեն գիշեր խարույկ էինք վառում և նստում շուրջը: Խաղում եինք, երգում, զրուցում, նաև երաժշտություն եինք միացնում և պարում:

Հաջորդ օրը ընկեր Սամվելի և այլ ուսուցիչների հետ բարձրացանք Սմբատաբերդ:

Շատ հոգնեցինք, բայց շատ լավ անցավ: Հետ եկանք ամեն մեկս սկսեցինք անել մեր գործերը: Գիշերները ընկերներիս հետ հավաքվում և զրուցում էինք: Նորից հավաքվում էինք կրակի շուրջ երգում և խաղում եինք: Արդեն վերջին օրն էր, պիտի վերադառնաիք Երևան: Հետ գալու ճանապարհին գնացինք Արատեսի եկեղեցին:

Ճանապարհի ընթացքում կանգ առանք Սևանում, հանգստացանք և շարունակեցինք ճանապարհը:

Այս ճանապարհորդության ընթացքում ձեռք բերեցի լավ ընկեների: Շատ սիրեցի բոլորին: Անպայման կմասնակցեմ այսպիսի ճանապորհորդություններին, որովհետև այդտեղ կարողանում ենք ազատ շփվել մարդկանց հետ և հասկանում ենք, թե ամեն մարդ ինչպիսին է: Ճամբարում միշտ լինում է, որ հայտնվում է մի փոքրիկ զգացմունք’ սեր: Մանկական մաքուր և անկեղծ սեր: Այստեղեն մարդիկ ունենում իսկական սեր:

Առաջադրանքներ

1

Սյունակներից ընտրել մեկական արմատ և կազմել բարդ բառեր:

Նեղ ընծա նեղմիտ

այր միտք ոսկեծուփ

ելնել ծփալ

ելնել ձի

նոր

2 ողջ իրան

նոր իմաստ

խոր ունայն

ձեռք միտք

3

գտնել հոմանիշները

խրթին — բարդ, դժվար

անվեհեր — խիզախ — անահ

սքանչելի — հիանալի, հրաշալի

սին — փուչ, դատարկ

բաղձանք — իղձ, տենչակ

4 Հոմանիշներ

Երիվար — ձի, նժույգ

եղեռն — ոճիր, ցեղասպանություն

դաջել — տպել, դրոշմեր

բամբիշ — իշխանուհի, թագուհի

մեծատուն — հարուստ, ունևոր

Классная работа

Задание 3

3. Ответьте на вопросы. Запишите ответы: + да

Это хлеб? — да, Это хлеб

Это стол? -да, Это стол

Это мама? — да, Это мама

Это дети? — да, Это дети

Это врач? — да, Это врач

Это сад? — да, Это сад

нет

Это дедушка? — нет, Это не дедушка

Это парк? — нет, Это не парк

Это студент? — нет, Это не студент

Это книга? — нет, Это не книга

Это кот? — нет, Это не кот

Это семья? — нет, Это не семья

4. Задайте вопросы: Это мальчик. Это он? 1) Это мама. … …? 7) Это врач. … …? 12) Это студент. … …? 8) Это бабушка. … …? 3) Это сын. … …? 9) Это папа. … …? 4) Это отец. … …? 10) Это дедушка. … …? 5) Это девочка. … …? 11) Это муж. … …? 6) Это собака. … …? 12) Это жена. … …?

Վարժություններ (1-9) (6-11)

1.
6) 7×2-6x-5×2+3x=x-(2x-3)
7) 6x+5-8y-3+5y-4x=2x+2-3y
8) 5ab-4a+6b+8a-2b+3ab=20a2b+4b+8a+3ab
9) 6a+7b-5c-4b+2a+c-5b-6a+2c=8a+7b-20bc+c
10) 5m-9+3n-7m+4n-5n-3m=-5m+2n
11) 8-7a-6ab+5b+10a+4ab-4a-11b-3=5-a-2ab-6b

2.
6) 5b+(-3b-2c)+(b+4c)=3b+2c
7) (3k-6n)+(-2k+6n)=3k-6n-2kt+6nt
8) (4x+3)+(7-2x)=2(x+5)
9) (10×3-4×2)-(2×2-5×3)=6×2(5x-2) 10) 5a3b2-9b4-(3a3b2-4b4)=b2(2a3-5b2)
11) 4x2y-(3xy2+5x2y)+12xy2=xy*(-x+9y)

3.
6) 2ab-7(a-2b), a=6, b=2
7) a(2b+5c)-4b(a-3c), a=-3, b=5, c=-4
8) 4(3-m)+2(n+1)-3(5-k)-11, m=7, n=4, k=8
9) (4-x)(2y+1)-(3y-2)(4x+3)-35, x=6, y=0
10) (2a-3b-4c)(c+2b-3a), a=-3, b=4, c=-5
11) 3x(5-3y)+2y(2x-1)-x+7y-9, x=2, y=5

4.
6) c2c5c4=c11
7) pn*p2=p2n
8) xn *xkx3=x3nk 9) yn+2y3=y5n
10) z2n+3zn-5=5n 11) 3a25a4=15a6

5.
6) (-5x+3y)2x=10×2+6xy 7) (3a-4b+5c)(-2)=-6a+8b-10c
8) x3(x2+x-2)=x5+x4-2×3
9) (3y2+4y-1)(-5y6)=-5y6(3y2+4y-1)
10) 4a3(2a2-5a-3)=8a5-20a4-12a3
11) (-4z5+2z2-10z)2z3=(2z2+10z22z)

6.
6) (7z-3)(5z-2)=35z2-29z+6
7) (2-4x)(1-3x)=12×2-10x+2
8) (3-2x)(5x+1)=-10×2+13x+3
9) (4b-5c)(3b+4c)=12b2+bz-20c2
10) (2x-5y)(3x-2y)=6×2-19xy+10y2
11) (4a2+5b2)(3a2-4b2)=12a4-a2b2-20b4

7.
6) (x3)7=x21
7) (-y15)3=-y465
8) (b6)2=b12
9) (z3)n=z3n
10) (yk)5=y5k
11) (x2n)8=x16n

8.
6) 8ab:4b=2ab2
7) 15xy:(-3x)=-5y
8) 9abc:6bc=ab2c2
9) 8xyz:(-2xz)=-4y
10) (-12mn):4mn=-3m2n2
11) a8:a5=a3

9.
6) (x+5)2=x2+10x+25
7) (x+1)2=(x-1)*(x+3)
8) (3a-b)2=9a2-6ab+b2
9) (5z+t)2=25z2+10tz+t2
10) (a-4)2=a2-8a+16
11) (3x-2y)2=9×2+12xy+4y2

Создайте веб-сайт на WordPress.com
Начало работы